تابع log x

فرض کنید x > 0 . آنگاه تابع f ( t ) = 1 t بر روی بازه بین t = 1 و t = x تعریف‌شده و پیوسته است. ما تابعی را برای x > 0 تعریف می‌کنیم که آن را با log x نشان خواهیم داد، به صورت

log x = 1 x 1 t d t

بدیهی است که این تابع یک ویژگی دارد که ما آن را به آن تابع نسبتاً نامعینی که قبلاً به صورت log x می‌نوشتیم نسبت داده بودیم: یعنی . ویژگی پایه‌ای بعدی که اثبات می‌کنیم عبارت است از

log ( a b ) = log a + log b

اما برای هر a ثابت، log ( a x ) را به عنوان تابعی از x در نظر بگیرید. آنگاه

بنابراین log ( a x ) = log x + c که c یک مقدار ثابت است. برای x = 1 داریم

log a = log 1 + c

از آنجا که

log 1 = 0 ( = 1 1 1 t d t ) ,

c = log a ، و log ( a x ) = log x + log a . این همان چیزی است که می‌خواستیم اثبات کنیم.

اکنون فرض کنید a > 1 ؛ آنگاه log a a 1 ، زیرا این مساحت مستطیل بزرگ‌تر در شکل زیر است.

مستطیل کوچک‌تر مساحتی برابر با ( a 1 ) 1 a log a دارد. بنابراین برای a > 1 داریم،

a 1 log a a 1 a = 1 1 a .

این رابطه هنگامی که a = 1 است یک تساوی است، بنابراین هرگاه a 1 باشد برقرار است. حال اگر a < 1 باشد، آنگاه 1 a > 1 ، و طبق موارد بالا داریم

1 a 1 log 1 a 1 1 1 / a

اکنون

log a + log 1 a = log 1 = 0 ,

بنابراین

log 1 a = log a .

این نتیجه می‌دهد

1 a 1 log a 1 a ,

یا با تغییر علامت‌ها

بنابراین نابرابری (*) را برای همه a > 0 اثبات کرده‌ایم.

بیایید از این نابرابری برای استخراج برخی از ویژگی‌های log x استفاده کنیم.
با استفاده از a = 1 + 1 n ، که در آن n یک عدد صحیح مثبت است، به دست می‌آوریم

1 n log ( 1 + 1 n ) 1 1 1 + 1 n = 1 n n + 1 = 1 n + 1

از آنجا که n ( log a ) = log ( a n ) (اثبات با استقرا)، داریم

1 = n n n log ( 1 + 1 n ) = log ( 1 + 1 n ) n n n + 1

اکنون با بزرگ شدن n ، کسر n n + 1 به 1 نزدیک می‌شود. بنابراین log ( 1 + 1 n ) n بین 1 و مقداری قرار دارد که به 1 نزدیک می‌شود، و در نتیجه خود نیز باید به 1 نزدیک شود. ما این را به صورت زیر می‌نویسیم

lim n log ( 1 + 1 n ) n = 1.

سپس عبارت log ( 2 n ) = n log 2 n ( 1 1 2 ) = n 2 را در نظر بگیرید. با بزرگ شدن n ، مقدار n 2 نیز بزرگ می‌شود و در نتیجه log ( 2 n ) به هر اندازه که بخواهیم بزرگ می‌شود. به طور مشابه، log ( 2 n ) n 2 ، و با بزرگ شدن دلخواه n ، مقدار log ( 2 n ) به دلخواه کوچک (یعنی به شدت منفی) می‌شود. بنابراین می‌بینیم که log x مقادیر به دلخواه بزرگ و به دلخواه کوچک را می‌پذیرد.

log x در هر x > 0 پیوسته است، زیرا مشتق‌پذیر است. علاوه بر این، اکیداً صعودی است. اگر x 1 < 1 , x 2 1 باشد، روشن است که log x 1 < 0 log x 2 . اگر 1 x 1 < x 2 باشد، آنگاه مساحت زیر نمودار y = 1 / x از 1 تا x 1 مشخصاً کمتر از مساحت آن از 1 تا x 2 است، بنابراین باز هم log x 1 < log x 2 . در نهایت، اگر x 1 < x 2 < 1 باشد، مساحت از x 1 تا 1 بزرگ‌تر از مساحت از x 2 تا 1 است؛ اما لگاریتم‌ها همان مساحت‌ها با علامت منفی هستند که بار دیگر log x 1 < log x 2 را نتیجه می‌دهد. بنابراین ادعا را اثبات کرده‌ایم.